Al-Baqara • KURD-TAFSIR-REBAR
﴿ يَسْـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلشَّهْرِ ٱلْحَرَامِ قِتَالٍۢ فِيهِ ۖ قُلْ قِتَالٌۭ فِيهِ كَبِيرٌۭ ۖ وَصَدٌّ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ وَكُفْرٌۢ بِهِۦ وَٱلْمَسْجِدِ ٱلْحَرَامِ وَإِخْرَاجُ أَهْلِهِۦ مِنْهُ أَكْبَرُ عِندَ ٱللَّهِ ۚ وَٱلْفِتْنَةُ أَكْبَرُ مِنَ ٱلْقَتْلِ ۗ وَلَا يَزَالُونَ يُقَٰتِلُونَكُمْ حَتَّىٰ يَرُدُّوكُمْ عَن دِينِكُمْ إِنِ ٱسْتَطَٰعُوا۟ ۚ وَمَن يَرْتَدِدْ مِنكُمْ عَن دِينِهِۦ فَيَمُتْ وَهُوَ كَافِرٌۭ فَأُو۟لَٰٓئِكَ حَبِطَتْ أَعْمَٰلُهُمْ فِى ٱلدُّنْيَا وَٱلْءَاخِرَةِ ۖ وَأُو۟لَٰٓئِكَ أَصْحَٰبُ ٱلنَّارِ ۖ هُمْ فِيهَا خَٰلِدُونَ ﴾
“They will ask thee about fighting in the sacred month. Say: "Fighting in it is an awesome thing (grave transgression); but turning men away from the path of God and denying Him, and [turning them away from] the Inviolable House of Worship and expelling its people there from - [all this] is yet more awesome (greater transgression) in the sight of God, since oppression is more awesome (greater transgression) than killing." [Your enemies] will not cease to fight against you till they have turned you away from your faith, if they can. But if any of you should turn away from his faith and die as a denier of the truth - these it is whose works will go for nought in this world and in the life to come; and these it is who are destined for the fire, therein to abide.”
{كوشتار كردن لە مانگە حەرامەكاندا} [ يَسْأَلُونَكَ عَنِ الشَّهْرِ الْحَرَامِ قِتَالٍ فِيهِ ] دیسان ئهی محمد صلی الله علیه وسلم پرسیارت لێ ئهكهن دهربارهی كوشتار كردن له مانگه حهرامهكاندا (أشهر الحرم) كه (ذو القعدة و ذو الحجة و موحهرهم و ڕهجهبه) [ قُلْ قِتَالٌ فِيهِ كَبِيرٌ ] ئهی محمد صلی الله علیه وسلم بڵێ: شهڕ كردن لهو مانگانهدا تاوانێكی گهورهیه، ئهمه كاتێك كه پێغهمبهری خوا صلی الله علیه وسلم كهسانێكی نارد گهیشتن به (عهمری حهزرهمی) كه له (طائیفهوه) هات كافر بوو نهیانزانی كه مانگی ڕهجهبهو مانگی حهرامه یهكێك له موسڵمانهكان كوشتی دوای ئهوه موشریكهكان تانهیان له پێغهمبهری خوادا صلی الله علیه وسلم ئایا كوشتار كردن له مانگی حهرامدا حوكمی چیه؟ خوای گهوره فهرمووی: بڵێ تاوانێكی گهورهیه بهڵام [ وَصَدٌّ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ وَكُفْرٌ بِهِ وَالْمَسْجِدِ الْحَرَامِ ] ئێوه ڕێگری ئهكهن له بڵاو بوونهوهی دینی خوا وه كوفر ئهكهن بهخوای گهوره وه ڕێگری ئهكهن له (مسجد الحرام) له كهعبهی پیرۆز كه خهڵك عیبادهتی تیا بكات [ وَإِخْرَاجُ أَهْلِهِ مِنْهُ أَكْبَرُ عِنْدَ اللَّهِ ] وه خهڵكی موسڵمانی مهككه دهرئهكهن ئهم ههموو تاوانانه ئهكهن ئهمانه ههمووی لای خوای گهوره گهورهتره، بهڵام بهسهر خۆتانی ناهێنن كه ئهم ههموو شته ئهكهن له مانگی حهرامیشدا ئهیكهن [ وَالْفِتْنَةُ أَكْبَرُ مِنَ الْقَتْلِ ] وه لێره فیتنه واته: كوفر، كه ئهتانهوێ موسڵمانان تووشی فیتنه بكهن له دینداو بیانگهڕێننهوه بۆ كوفر ئهمه گهورهتره له كوشتن، ئێوه فیتنهتان تیایه [ وَلَا يَزَالُونَ يُقَاتِلُونَكُمْ حَتَّى يَرُدُّوكُمْ عَنْ دِينِكُمْ إِنِ اسْتَطَاعُوا ] وه بهردهوام كافران كوشتاری ئێوه ئهكهن تا له ئیسلام ههڵتانگهڕێننهوه ئهگهر بتوانن و بۆیان بگونجێ [ وَمَنْ يَرْتَدِدْ مِنْكُمْ عَنْ دِينِهِ فَيَمُتْ وَهُوَ كَافِرٌ ] بهڵام ههر كهسێك له ئێوه ئهی موسڵمانان له دینی خۆی پاشگهز بێتهوه وه به كافری بمرێت [ فَأُولَئِكَ حَبِطَتْ أَعْمَالُهُمْ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ ] ئهوانه كردهوهكانیان بهتاڵ ئهبێتهوه له دونیاو له قیامهتیشدا [ وَأُولَئِكَ أَصْحَابُ النَّارِ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ (٢١٧) ] وهئهوانه هاوهڵی ئاگری دۆزهخن و به نهمری تێیدا ئهمێننهوه.